Tijdens een ontmoeting in het voorjaar met Karst Quast, we kennen hem van steenfabriek De Bovenste Polder, vertelde hij dat hij vroeger op het ENKA-terrein in Ede heeft gewerkt. Daar had hij nog foto’s van en die kon hij ons wel opsturen. Onlangs ontvingen we niet alleen een mail met keurig gerangschikte foto’s maar óók een verslag van zijn betrokkenheid. Want wat deed Karst daar toen, op de ENKA? Lees zijn verhaal hieronder.
Hoe het begon
Bart, de kaasboer van Bellestein (red. winkelcentrum) in Ede had mijn moeder als klant en later ook mijn vrouw Greetje. Hij was ook leverancier bij de RVS (Rotterdamse Verzekerings Sociteit), zodoende kende ik hem ook. Ik hielp weleens met een technisch klusje in zijn winkel. De winkel begon slecht te lopen en Bart zocht een nieuwe uitdaging. Hij besloot de winkel te verhuren aan een kappersbedrijf. Bart kwam aan de praat met een kennis die sleutelbeheerder van projectontwikkelaar AM was, die het ENKA-terrein ontwikkelde en een soort antikraak in de gebouwen wilde.
Het leek Bart wel iets om daar een zalencentrum te beginnen, verhuur van ruimtes met catering. Hij kon vrij van huur een gedeelte van het Poortgebouw van de ENKA gebruiken voor een periode van vijf jaar. Hij moest wel het opknappen zelf betalen, er moest een CV-ketel worden geplaatst, de elektra en het water moesten opnieuw aangesloten worden en de systeemplafonds moesten worden aangeheeld. Hiervoor nam hij een aannemer in de arm, die alles deed wat Bart aan hem opdroeg. Maar Bart had geen technische kennis en dacht niet ver vooruit. De aannemer deed alleen wat er gevraagd werd, dacht niet mee en schreef alleen de rekening. De plafonds zagen er bijvoorbeeld keurig uit, maar als je een tegel oplichtte keek je zo tegen het dakbeschot aan, dwars door het oorspronkelijke hoge plafond. Ze hadden geen stofafsluiting en isolatiemaatregelen gemaakt.
Toen de aannemer klaar was, waren ook Barts geleende centen op. Hoe nu verder? Ik werkte nog bij de RVS en we kwamen aan de praat. Hoe zou het nu verder moeten. Hij wilde dolgraag mijn kennis te gebruiken. We maakten een plan, en met de laatste centen kocht hij nette vergadertafels. De rest van het meubilair kwam uit de kelders van de RVS. Mijn oude baas vond het een goed idee de RVS magazijnen zo leeg te maken zonder afvoerkosten te maken. Rheemu, het verhuisbedrijf van de zaak, heeft twee volle verhuisauto’s met overjarige stoelen, kasten, flip-overs, papierbakken, prullenmanden en andere rotzooi naar de ENKA gebracht.
We konden zo drie grote en drie kleine vergaderzalen inrichten. Ook waren er nu voldoende stoelen voor de grote zaal. Eén ruimte werd ingericht met kasten voor de toekomstige voorraden. Ook werd de oude steamer uit Barts winkel aangesloten en er werd een grote tweedehands koffiezetter op krachtstroom geplaatst. Voor de bekabeling ging ik op jacht in de nog leegstaande Westhal en de rest van de gebouwen. Elektriciteitskabels, schakelmateriaal en alles wat bruikbaar was sleepte ik mee. Ik verzon passende benamingen voor de ruimtes, maakte de naambordjes en vluchtroute tekeningen in AutoCAD, zoals bij de RVS.
Wroeten in de geschiedenis van de ENKA
Bart kreeg een vergunning en begon de verhuur, eerst bijeenkomsten voor de nieuwe ENKA-woonwijk, later ook wat feestavonden en zakelijke vergaderingen. Het Meccano Gilde heeft er twee keer een bijeenkomst gehouden, zelf vierde ik er mijn 65 jarig verjaardagsjubileum. Ik zocht oud fotomateriaal op bij de oud-medewerkers vereniging en Joop André, een fotograaf die ooit een fotoboek van het verval van de 10 jaar leegstaande fabriek maakte. Zo kregen we leuke foto’s die we simpel bij Repro Mercurius lieten afdrukken en in posterlijsten van de RVS ophingen.
Het hele zalencentrum was ingericht en zag er best functioneel uit. Tijdens de inrichting kwamen er wel wat probleempjes naar boven, zoals een grote zaal met slechts één lichtpunt… Frank mijn fietsenhandel baas had nog mooie industriële spots liggen en voor een zacht prijsje mocht Bart ze overnemen. Met Bart regelde ik een mooie open dag compleet met een wandelroute door het gebouw en door de atoomschuilkelder waar ik de originele verlichting weer aan het branden kreeg, een Meccano tentoonstelling, en een zaaltje met films over de geschiedenis van de ENKA. Het eigendom ging over van de projectontwikkelaar AM naar BOEi. In het Poortgebouw werden nog een paar tijdelijke bedrijfjes gevestigd.
De klussen waren na een paar jaar klaar, het was een mooie tijd, letterlijk wroeten in de geschiedenis van de ENKA. Er was voor Bart geen goede boterham te verdienen. Op zondag kwam er een kerkgenootschap in en twee kleine kamers werden als kantoorruimte verhuurd. De onderhuurders namen een beetje een loopje met hem, hij verdiende er niets aan. Toen de periode vrij van huur voorbij was stopte hij met het zalencentrum.
Mijn 65-jarige verjaardag
Ik heb na mijn lagere school eigenlijk nooit mijn verjaardag gevierd, anders dan met mijn eigen gezin. Dat je 65 jaar mag worden is natuurlijk al bijzonder, dat je werkt in een zalencentrum en bij een cateraar is ook speciaal. Ik besloot mijn verjaardag een keer goed te vieren, voor familie, kennissen, oom en tantes, neven en nichten. Met mijn beide bazen heb ik een pracht verjaardag kunnen plannen. Ik had het hele zalencentrum ter beschikking, van projectontwikkelaar AM mocht ik ook de oude hoofdingang en ontvangstzaal gebruiken.
Om ook de kleinkinderen en kinderen van de neven en nichten een onvergetelijke dag te geven werd er een springkussen opgesteld, een kamer ingericht met Thomas de Trein. Een limonade olifant en een popcornmachine zorgde voor de rest. We begonnen de middag met koffie, thee en gebak. Na een toespraak en een lied vertoonde ik foto’s van elke genodigde, maar dan van onze eerste kennismaking. We hielden een rondleiding door het poortgebouw en aansluitend was er een warm en koud buffet, ondersteund door de pizza en barbecue Landrover. Een toetjesbuffet sloot de maaltijd af. Na de koffie ging iedereen zijns weegs, het is nog steeds een mooie herinnering.
Tekst en foto’s: Karst Quast met dank!
