Ik bid nog altijd voor PSV

Clemenskerk_Orthmann_P1080467_kl.jpg

Deze maand wordt mevrouw Eva Orthmann  91 jaar oud. Vanuit haar appartement kijkt ze uit op de toren van de Vituskerk Hilversum. “Toen ik hier kwam wonen dacht ik ‘Oh mijn Vitus, mijn Vitus, zou ik hem nog zien’. Als ik vroeger de Vitus zag, dan wist ik dat ik thuis was, maar gelukkig zie ik hem hier ook staan.” Toch is mevrouw altijd ‘van de Clemenskerk’ geweest. Na haar jeugd in de Nieuwstraat, geboortejaar 1929, heeft ze 75 jaar gewoon in Derde Oosterstraat. “Dat gelooft niemand. ‘Echt 75 jaar?’ vragen ze dan, maar het is zo! In het begin betaalden we nog 6 gulden en 50 cent huur.”

Eva maakte haar hele religieuze leven mee in de Clemenskerk, van doop tot eerste communie (zie foto) en vormsel, van ‘klein’ tot ‘groot aangenomen worden’. Ze nam tijdens haar vormsel de naam Theresia aan, naar de Heilige Theresia. “Ja, je moest gevormd worden, zo was het gewoon. En we moesten ook biechten. Dan was ik in de Hema geweest en had ik expres met mijn ellenboog tegen de snoepbak gestoten en dan zei ik  ‘mevrouw er ligt een dropsleutel op de grond’ en dan mocht ik hem oprapen en opeten.’ Oh, maar dan moest ik wel weer biechten natuurlijk. Wat een gedoe, ik ben blij dat dat allemaal niet meer hoeft. Niet dat ik nog naar de kerk kan, hoor, dat lukt niet meer op mijn leeftijd. Ik kijk nu de mis op Rai Uno, dan krijg ik de goddelijke zegen direct van de Paus. Dan bid ik nog altijd even voor mijn familie in de hemel en alsjeblieft ook, lieve God, de zegen voor mijn voetbalcluppie PSV…maar ik geloof dat hij voor PSV de laatste tijd een beetje afwezig is.”

Mevrouw Orthmann kent de wijk rond de kerk nog goed: het huis van de koster aan de Irisstraat, de (verdwenen) Fröbelschool, de St. Clemens school voor de armen aan de Leliestraat en de St. GerardClemenskerk_Orthmann_P1080470.JPGus Majellaschool ‘voor de kakkers’. “Ik heb nog een foto van het kerstspel dat we speelden op de Fröbelschool (zie foto). Kijk daar, ik ben het kindje direct links van Jezus in het midden. Ik was een beetje dun, dus die vleugels bleven niet zitten.”

“Er was ook een katholieke muziekvereniging in de wijk, ik geloof dat die ‘Fris op!’ heette. Mijn vader was er lid van. Ik mocht een keer op de grote trom zitten op tournee. De nonnen woonden zelf niet aan de Irisstraat. Ze kwamen van het Carolushuis, maar ze kwamen wel naar de Fröbelschool (kleuterschool) om boterhammen uit te delen in de pauze. Dat was brood dat over was, het was eigenlijk een soort armenhulp. Ik weet nog dat je dan al die handjes van kinderen zag graaien en graaien naar dat brood. Maar ik kreeg niks! Die nonnen gingen gewoon aan me voorbij. Ik weet het nog goed, ik vond dat zo erg, ik wilde ook! Ik was nog klein en ik snapte niet dat die zusters wisten dat ik thuis wel goed te eten kreeg. Die boterhammen waren alleen voor de echt arme kindjes met honger. Wist ik veel! Eén keer kreeg ik wel een boterham. Ik ben nog nooit zo blij geweest.”

“Waarom de kerk belangrijk was voor mij? Dat weet ik niet...je was gewoon zo opgevoed! Nu fiets ik niet meer, maar toen ik dat nog wel deed, zei ik nog altijd een gebedje als ik langs de Clemenskerk kwam, ook toen de kerk al lang dicht was. Dat zit er in. Dat doe je. Het was gewoon mijn kerk. Wij zaten met de familie tijdens de mis altijd achterin. Die achterste twee rijen waren voor de armen. Daar mocht je ook niet even wat tegen elkaar zeggen, dan kreeg je meteen een tik tegen je arm van zo’n mevrouw achter je. Ik kon ook echt niet zomaar vóór in de kerk gaan zitten, hoor, dat was alleen voor de rijken. Dat nam je gewoon aan.”

“Zo zijn er wel meer dingen die ik in die tijd gewoon deed. Ik heb bijvoorbeeld mijn hele leven tijdens de Heilige Communie als ik de hosti kreeg dat ding helemaal laten smelten in mijn mond. Ik dacht dat ik niet op onze lieve Heer mocht bijten. Pas een paar jaar terug dacht ik ineens ‘Waarom doe ik dat eigenlijk? Dat is het brood, niet Jezus zelf!’. Je nam het allemaal maar aan vroeger. Gek  eigenlijk, hè?”

Clemenskerk_Orthmann_P1080469.JPG

Foto boven: mevrouw Orthmann in haar woonkamer met haar eerste communiefoto (Foto Jobbe Wijnen)

Foto midden: kerstspel op de Fröbelschool. mw. Orthmann eerste kindje links van het jongetje in het midden.

Foto onder: klassenfoto op de Fröbelschool. mw. Orthmann in donker jurkje op het bankje links van het tafeltje 'ik kreeg op mijn kop omdat ik aan de pop wou zitten'.